Eskimoların Hayatı Değişiyor

    Türkiye   ▪   Dünya   ▪   Bilim   ▪   Sağlık     Kültür Sanat     Çevre   ▪   Eğitim   ▪   Çocuk      Röportaj      Yaşam   ▪   Astroloji   ▪   Foto   ▪   Video

Anasayfa

Künye

Üyelik

Abonelik

Arşiv

Reklam

Yazarlık

İçerik Politikası

Telif Hakkı

İletişim

İndigo'da Ara

 

Yazar: Mehmet Karaarslan

 İnsan | 26 Temmuz 2009 TSİ 21:00

Eskimoların Hayatı Değişiyor

Grönland'ın beşte dördü buzla kaplı. Binlerce yıldır Eskimolar, bu buz kütlesinin kıyılarında denizin kendilerine sunduklarıyla; balık, fok ve balina avlayarak yaşadılar. Ancak artık iklim değişiyor; bunun sonucunda da Eskimoların geleneksel yaşam tarzı da… 

Bu durumun en bariz olduğu yerlerden biri Grönland'ın batı kıyısındaki bir buzul fiyordundaki balıkçı köyü İllulisat. Bir kuşak önce buradaki körfez her kış donar, denizi kalın bir buz tabakasıyla kaplardı. Yerel Eskimolar köpeklerini kızaklarına bağlar, fok ve balık avı için bu buz tabakası üzerinde uzun seyahatlere çıkardı. Ancak son yıllarda bu tabaka yer yer inceldi ve bazen de tamamen yok oldu. 

Karanlık aylar boyunca kayıklar sulara salınır, köpekler bir yerlere bağlanır, kızaklar bir kenara bırakılır oldu.  

İllulisat fiyordundaki dev buzul son on yılda on milden fazla küçüldü. 

Bu gerileme gezegenimizin felaketle karşı karşıya oluşunun bir sembolü adeta. Ancak Grönlandlılar yaşadıkları değişimi farklı yorumluyor.  

Grönland Başbakanı Kuupik Kleist "Bunun küresel bir sorun olduğunun farkındayız" diyor ve devam ediyor: "Ancak bu değişimi bir sorun olduğu kadar bir fırsat olarak da görüyoruz; Grönland'ın bu fırsatlara kapı açmasını istiyorum..."

Bu yaz Grönland'a, bağlı olduğu Danimarka tarafından özerklik verildi. Bu kararın en önemli yönlerinden biri, bölgenin potansiyel kaynaklarını yerel halkın eline vermesi. 

Bölgede muazzam petrol, doğalgaz ve kıymetli maden yatakları; hatta elmas olduğu düşünülüyor. Dahası son dönemde yaşanan sıcaklık artışı bölgede madenciliği daha kolay ve karlı bir iş haline getiriyor. 

Grönland'ın geleneklere büyük değer verdiği doğru ama bu sizi yanıltmasın. Zengin kaynaklarıyla bu uçsuz bucaksız ada, artık yeni bir hayatın eşiğinde… 

Grönland’a Genel Bakış  

Danca’da (Danimarka dilinde) “Grønland” sözcüğü, "Yeşil Ülke" anlamına gelir. 

Atlas Okyanusu'nun kuzeyinde, 2.166.086 km² ile kuzey kutbundaki en büyük buz örtüsüyle kaplı, Danimarka'nın özerk bölgesi. Bu buz tabakası 3 kilometre kalınlığında ve tabanı da deniz düzeyinin altındadır.  

Grönland, yüzölçümü açısından dünyanın en büyük adası konumundadır. Yuzde 81'i buzullarla kaplıdır. Grönland'da yaşayan nüfus 57.500 civarındadır. Nüfusun büyük kesimi batı kıyısındaki küçük kasabalarda yaşar. Grönlandlılar, hem Kalaallit (Inuit), hem İskandinavya kökenlerini taşımaktadırlar ve Grönlandca (Greenlandic=Kalaallisut) dilini konuşurlar. İki önemli şehri başkent Godthab (Nuuk) ile Godhavn'dır. 

Ortalama sıcaklığın -7 derece olmasına karşın iklim kuru ve güneşlidir. Kışlar soğuktur ve buzlu bölgelerde sıcaklık yazın bile donma noktasının altındadır. 

Kasım 2008'de yapılan özerkliğin genişletilmesi ile ilgili referandumda halk,%75 oranında evet demiş, böylece Grönland hükümeti hukuk, petrol gelirlerinin yarısı, adelet gibi daha birçok 32 konuda Danimarka'dan bağımsızlığını kazanmıştır. Ancak halen dışişlerinde Danimarka'ya bağlıdir ve devlet başkanı Kraliçe II.Margrethe’dir.  

900 yılında Gunnbjorn Ulfsson Grönland'ı keşfetmiştir. 986 yılında ise Kızıl Erik, Grönland'da bir Viking sömürgesi kurdu. 1985 yılında AB'den ayrılmıştır. 

Atlas Okyanusu'nda bulunan Grönland, Kuzey Amerika kıtasına bitişik olmakla birlikte tarihsel olarak Avrupa ile bağları daha fazladır. Her ne kadar geniş özerklikleri olsa da, Danimarka Kraliyet Birliği'nin bir parçasıdır. Danimarka'ya bağlı olarak 1973 yılında Avrupa Topluluğu'na dahil olan Grönland, 1983’te yapmış olduğu bir halk oylaması sonucunda Avrupa Birliği’nden ayrılma kararı almış ve gelişmelerin ardından 1 Şubat 1985'de topluluktan ayrılmıştır; halen Avrupa Birliği'nin dışındadır.

Yeni bir araştırma, Grönland’daki buzulların daha önce varsayılandan 3 kat daha hızlı eridiğini savunuyor. Grönland’da, 2002-2005 arasında yılda 240 kilometre küp buzul eridi.


Kaynak: BBC


  2005-2009 © http://indigodergisi.com


  Dergimizin linkini kaynak göstererek alıntı yapabilirsiniz.

YAZAR HAKKINDA

Mehmet Karaarslan, 1983 Marmaris doğumlu. İstanbul Bilgi Üniversitesi, TV Gazeteciliği  mezunu. TAMUCC’de İletişim yüksek lisanna devam ediyor. Kurucusu olduğu İndigo Dergisi'nin yayıncılığını ve genel yayın yönetmenliğini yapıyor. 

Detaylı Bilgi



 Facebook'ta Paylaş


  Yazara Ait Son Yazılar

 

• Galaksi Gözü

• Eskimoların Hayatı Değişiyor

• Türk Basın Bayramı

• HIV'li Erkeğin Sünneti Eşini Korumuyor

• Pamukkale Travertenleri Bing’de

• Güney Kore Eğitimi ve Öğretmenleri Çok Önemsiyor

• Yaşayan Efsane Michael Jackson

• Dünyanın En Küçük Ülkesi: Sealand

• İran'da İnternetteki Yasaklar Nasıl Aşılıyor?

• NASA Marduk Sorularını Cevapladı

• İstanbul’da Gizemli Bir İngiliz Müzisyen: Sean Parker

• Ölümsüzlük Bulundu Mu?

• Dünyanın En Önemli Arkeolojik Kazısı Türkiye’de

• Fok Katliamını Durdurun!

• Atlantis Bulundu Mu?

• Çocuk-Robot iCub

• Avrupa’nın En Çalışkan Ülkesi Türkiye

• Bill Gates: Sadece Fakirler Mi Hastalanacak?

• Yok Olmadan Önce Görülecek 10 Yer

• Fast Food’a Gizli Müdahaleler

• Demokrasi’yi Sorgulayan Pabuçlar

• Adalet? İnsanlık?

• 2008 Yılında Cevaplanamayan Sorular

• Emniyet Kemeri Hayata Bağlıyor

• Uzay Heparı “Sonsuza”

• 2008’in En İyi Buluşu: 23&Me

• İnsanoğlu Evrimini Tamamladı Mı?

• Geleceğin İnternetinde Türk Dehası

• İstanbul’da Orman Katledip Villa Yapmak

• Video: Ike Kasırgası

• İnternet Yasakları Artıyor

• Atatürk’e Farklı Bir Bakış: “Mustafa”

• Video: Yüzyılın Deneyi: Büyük patlama

• Video: İskambil Kartlarından Pekin Olimpiyat Köyü

• Türkiye Maden Rezervlerinde Dünya Sıralamasında

• Türkiye Güreşte Olimpiyat Şampiyonu

• Yeni Yasa Tasarıları Geliyor

• Mars’ta Su Bulundu

• ‘Mamma Mia’ Sinemaya Uyarlandı

• İstanbul New York ile Yarışıyor

• Porsuk Çayı Kuruyor


 

    

Kategoriler:

Hakkında:

Servisler:

Türkiye   ▪   Dünya   ▪   Bilim   ▪   Sağlık     Kültür Sanat     Çevre   ▪   Eğitim   ▪   Çocuk      Röportaj      Yaşam   ▪   Astroloji   ▪   Foto   ▪   Video

Künye  ▪  İletişim  ▪  İçerik Politikası  ▪  Telif ve Kopyalama Hakkı  ▪  Hukuki Şartlar & Gizlilik

Reklam  ▪  Arama Motoru  ▪  Arşiv  ▪  Üyelik

2005 © İndigo Dergisi